Zelf hou ik eerlijk gezegd helemaal niet van poetsen. Maar wél van een schoon en fris huis. De ervaring leert dat schoonhouden veel minder werk is dan schoonmaken. Je doet er dus goed aan regelmatig een beetje te poetsen, júist als je niet van schoonmaken houdt. Wat mij helpt is zorgen voor goede en fijne schoonmaakmiddelen en -materialen. 

Ik geef je tips voor duurzame materialen en middelen waarmee je je huis met een goed gevoel een frisse poetsbeurt geeft en jij achteraf dubbel zo tevreden achterover kunt leunen. Met onderaan een link naar drie recepten om mee aan de slag te gaan.

Materialen

Om te beginnen een aantal schoonmaakmaterialen die je eenvoudig duurzaam aan kunt schaffen:

• Kies voor hout in plaats van plastic: afwasborstel, toiletborstel, bezem, knijpers, harde en zachte borstels zijn allemaal in hout verkrijgbaar (Dille & Kamille bijvoorbeeld heeft een groot assortiment).
• Gebruik schoonmaakdoekjes van (bio)katoen, in plaats van schuursponsjes en microvezeldoekjes. Die laatste twee zorgen voor microplastics in het water.
• Koop vuilniszakken van gerecycled plastic of een composteerbare variant voor je GFT-afval.
• Bewaar een oude tandenborstel om kleine priegelige hoekjes en gaatjes mee schoon te poetsen.
• Als je huishoudhandschoenen gebruikt; in de biowinkel zijn handschoenen van FSC natuurlatex te koop (uiteraard niet geschikt als je een latex-allergie hebt).

Zero Waste

Net als opruimen kun je ook schoonmaken aan de hand van de zero waste principes met de 5 R’s: Refuse, Reduce, Reuse, Repair, Recycle. Op volgorde van positieve duurzame impact:

Refuse: weiger

Gebruik geen schoonmaakmiddelen die het milieu belasten. Om te beginnen chloor: het is slecht voor het milieu en ongezond voor jou; bovendien reinigt en ontkalkt het niet. Het ontsmet, maar dat is niet nodig als je regelmatig schoonmaakt.

Met alleen de milieuvriendelijke producten soda, groene zeep, citroen en schoonmaakazijn kun je vrijwel alle schoonmaakklussen aan. 

• Soda heeft een schurende werking, lost vlekken op en vermindert geurtjes. Het voorkomt vorming van kalkaanslag op sanitair en in afvoerpijpen. Baking soda of zuiveringszout heeft een minder sterke werking, maar kan in het huishouden voor dezelfde schoonmaakkarweitjes gebruikt worden. 
• Groene zeep is reinigend en ontvettend, verwijdert vlekken en is antiseptisch.
• Citroen is een krachtig reinigend, antibacterieel ingrediënt met een frisse geur.
• Schoonmaak- of natuurazijn heeft antibacteriële, ontvettende en reinigende eigenschappen. 

Eventueel kun je etherische olie toevoegen voor de geur en/of werking. Bijvoorbeeld citroen (antibacterieel, antiviraal), lavendel of tea tree (beide antiviraal, antibacterieel en schimmels bestrijdend). Google voor recepten of kijk onderaan dit bericht bij de tip. Heb je toch liever kant-en-klaar producten, koop dan biologisch afbreekbare producten. Die zijn verkrijgbaar in veel supermarkten en in de biowinkel. Kies voor een middel met het milieukeurmerk EU Ecolabel of Ecocert (dat ook eisen stelt op gebied van dierenwelzijn).

Reduce: verminder 

Gebruik minder schoonmaakmiddel. Vaak kun je ook wel met de helft toe; probeer het eens uit. 
Wasnoten en wasbollen die extra duurzaam zouden zijn, blijken niet effectiever dan wassen met alleen water (bron: Milieu Centraal). Vooralsnog is een beetje wasmiddel dus wel een goed idee. Overigens komt er bij gebruik van vloeibaar wasmiddel minder microplastic vrij uit synthetisch wasgoed dan bij het wassen met poeder. 

Om minder verpakkingsmateriaal te gebruiken, kun je grotere verpakkingen kopen. Maar let op: een grotere verpakking nodigt uit tot meer gebruiken! Om jezelf positief voor de gek te houden, kun je voor direct gebruik een kleine pot nemen die je steeds aanvult uit je voorraad. 

Reuse: hergebruik

Gebruik wasbare schoonmaakdoekjes, dweilen, etc. in plaats van wegwerpdoekjes. Koop een houten afwasborstel met verwisselbare kop. Hergebruik zo mogelijk je verpakkingen: in sommige (bio)winkels kun je verpakkingsvrije schoonmaakmiddelen kopen.

Repair: herstel

Mocht je schoonmaakinstrumentarium (bezem, stofzuiger, wasmachine, hoge drukreiniger, etc.) kapot gaan, repareer het indien mogelijk. Kun je het zelf niet, vraag hulp aan bekenden of via Nextdoor, kijk op de website van de leverancier of Jafix.com voor een handleiding of ga naar een repaircafé zodra het weer mogelijk is. Een professional inschakelen kan natuurlijk ook.

Recycle

Koop schoonmaakmiddelen in glas of gerecyclede plastic verpakking. Doe je gebruikte verpakkingen in de juiste afvalbak zodat ze zo mogelijk gerecycled worden. Op de website van Milieu Centraal vind je de afvalscheidingswijzer.

Tip: 
Voor eenvoudige recepten van schoonmaakmiddelen voor uiteenlopende schoonmaakklussen is er een handig boekje: ‘Groene zeepjes en sopjes’ van Fern Green.

Het bericht Duurzaam schoonmaken voor een extra fris gevoel verscheen eerst op Duurzaam Opgeruimd Leven.